آبنما كار: ایسنا/كردستان صنایع دستی هر كشوری راوی داستانی از گذشته ملتی است كه با عبور از پیچ و خم زمان خودرا به نسل های بعدی می رساند تا گویای فرهنگ و سنت و شیوه زندگی دیاری باشد كه در آن زاده شده است.
بگفته یك استاد حوزه گردشگری و صنایع دستی، متاسفانە تولیدكنندگان صنایع دستی در زمینه بازاریابی، فروش محصولات و طراحی محصولات دستی با مشكلات جدی مواجهند و در زمینه های نامبرده هیچ گونه مهارتی ندارند.
سوران احمدی زاد در گفت و گو با ایسنا با اشاره به اینكه مهارت در طراحی محصولات سبب گسترش حوزه صنایع دستی خواهد شد اظهار نمود: بیشتر صنایع دستی كه در استان كردستان تولید می شود شامل محصولات دكوری و تزئینی و غیركاربردی هستند.
وی انواع صنایع دستی را تزئینی، تزئینی- كاربردی و صرفا كاربردی دانست و اضافه كرد: باید اهتمام نماییم كه محصولات صنایع دستی خودرا از جنبه تزئینی و دكوری بودن خارج و صنایع دستی را به سمت كاربردی بودن سوق دهیم.
بگفته این استاد دانشگاه حوزه صنایع دستی، می توان مشكلات موجود بر سر راه صنایع دستی را ناشی از نبود آموزش در بازاریابی، طراحی محصولات و خرید و فروش آن دانست.
سوران احمدی زاد یكی دیگر از مشكلات موجود را ناشی از نبود وجود تعاونی واحد بین فعالان صنایع دستی دانست و افزود: هنگام گذر از رودخانه ای خروشان اگر به صورت تعدادی از آب رودخانه گذر نماییم جریان آب نمی تواند بر انسجام جمع غالب شود، این در حالیست كه فعالان حوزه صنایع دستی و كسانی كه كار و فعالیت دستی انجام می دهند دارای هیچ انسجام و اتحادی نیستند و همین مورد زمینه ساز نابودی و فراموشی صنایع دستی به مرور زمان است.
این استاد دانشگاه با اشاره به اینكه 70 درصد اقتصاد كشور دولتی است اشاره كرد: در كشوری كە هفتاد یا هشتاد درصد اقتصاد آن دولتی است، دولت موظف به پشتیبانی از فعالان حوزه صنایع دستی است و اگر قصد پشتیبانی از حوزه فعالان صنایع دستی را ندارد می تواند عقب كشیده و به اقتصاد خصوصی اجازه ورود به این امر را بدهد.
وی با اشاره به قوانین دست وپا گیر بخش دولتی عنوان كرد: متاسفانە بخش های دولتی بجای پشتیبانی از بخش صنایع دستی و فعالان در این عرصه قوانین دست وپاگیری را نیز وضع كرده كه از ادامه فعالیت بخش خصوصی نیز جلوگیری می كند.
احمدی زاد از دیگر مشكلات حائز اهمیت در حوزه صنایع دستی را نبود برنامەریزی یك پارچە برشمرد و اظهار داشت: متاسفانه ما در بحث برندسازی محصولات نیز با مشكلاتی مواجه هستیم بطور مثال استان كردستان در حوزه گیاهان دارویی به یك برند تبدیل گشته و امروزه استان كردستان را بعنوان استان گیاهان دارویی می شناسند.
او همینطور تصریح كرد: ما باید اهتمام در برند سازی محصولات صنایع دستی برمبنای اولویت بندی و كاربردی بودن محصولات داشته باشیم.
سرپرست معاونت صنایع دستی استان كردستان اظهار داشت: یكی از اشكالات اساسی در حوزه صنایع دستی در استان كردستان مربوط به تولید و فروش محصولات صنایع دستی و عرضه مناسب آنها به بازار است.
خسرو قاضی زاده اظهار نمود: یكی از ظرفیت های اساسی حوزه صنایع دستی بحث اشتغال پایدار می باشد كه می توان با كمترین هزینه و اندكی حمایت مالی سبب ایجاد اشتغال و كسب درآمد شد.
وی ایجاد و برگزاری بازار و نمایشگاه های دائمی صنایع دستی در كردستان را از ضروریات دانست و عنوان كرد: به سبب نبود بازار مناسب برای محصولات صنایع دستی در استان متأسفانه تولیدكنندگان صنایع دستی با مشكل فروش محصولات خود روبه رو هستند و همین مورد سبب اختلال در تولید محصولات صنایع دستی شده است.
قاضی زاده افزود: عدم ایجاد زیرساخت های لازم عامل اصلی به واقعیت نرسیدن صنایع دستی در استان كردستان است پس تعریف فضای استاندارد و كارگاهی و بازار استاندارد برای صنایع دستی جزو ضروریات است و می بایست برای عرضه محصولات صنایع دستی استاندارد مشخصی تعریف شود.
سرپرست معاونت صنایع دستی استان كردستان، با اشاره به فعالیت صنعت گران استان، اضافه كرد: حدود 250 تا 300 هزار نفر صنعت گر در حوزه صنایع دستی در استان كردستان حضوری بالقوه دارند.
قاضی زاده اشاره كرد: تابحال صنایع دستی استان به 175 هزار نفر در حوزه صنایع دستی آموزش مقدماتی و آشنایی با رشته های صنایع دستی داده شده كه در این راستا در تلاش هستیم با همكاری و همفكری سازمان جهاددانشگاهی، پارك علم و فناوری و خیلی از نخبگان این حوزه پیوندی ایجاد نماییم كه نتایج مثبت تری حاصل شود.
وی با اشاره به اینكه صنایع دستی استان از تنوع بسیار گسترده ای برخوردارست بیان كرد: تمام صنعت صنایع دستی كردستان كاربردی بوده و به ندرت صنایع تزئینی و دكوری در استان استفاده می شود.
سرپرست معاونت صنایع دستی استان كردستان، اضافه كرد: سالانه به صورت مستمر یك هزار و 800 تا 2 هزار نفر آموزش مقدماتی دیده و همین طور به 300 تا 500 نفر از شاغلین حوزه صنایع دستی نیز آموزش داده می شود.
قاضی زاده با اشاره به تدوین اطلس صنایع دستی استان، ذكر كرد: باتوجه به گسترده بودن تنوع صنایع دستی، تدوین این اطلس لزوم دارد و می تواند بعنوان یك مجموعه جامع و كامل از اطلاعات صنایع دستی استان مورد استفاده قرار گیرد.
بگفته وی، هر یك از صنعت گران صنایع دستی دارای سبك خاص مربوط به خود هستند كه به همین دلیل در اطلس صنایع دستی، پراكندگی صنایع دستی، اطلاعات هنرمندان و رشته هایی كه در حال فراوری است، به همراه تصاویر درج خواهد شد.
سرپرست معاونت صنایع دستی استان كردستان، اشاره كرد: اطلس صنایع دستی نیازمند وجود آماری دقیق است چونكه بیشتر صنایع دستی ها در روستاها شكل گرفته و همین طور صنایع دستی نیازمند به برنامه ریزی خاص بوده كه در این راستا اطلس صنایع دستی، رشته ها و ظرفیت صنایع را در تمام مناطق استان مورد رصد قرار می دهد.
قاضی زاده اظهار نمود: برای رصد و شناسایی رشته های صنایع دستی در مناطق مختلف استان نیازمند نیروهای متخصص و كارآمد بمنظور شناسایی صنایع دستی استان است.
وی با اشاره به ثبت جهانی كلاش، اظهار داشت: كلاش یكی از البسه محلی و فرهنگی مختص منطقه كردستان است و باید این نكته را در نظر گرفت كه نباید این انتظار را داشته باشیم كه نفوذ دامنه صادرات كلاش در تمام دنیا اتفاق بیفتد.
سرپرست معاونت صنایع دستی استان كردستان، اشاره كرد: با توجه به این كه كلاش از پنبه ایجاد می شود و در مقابل آب استواری چندانی ندارد، در این راستا پیوند مناسب با پارك علم و فناوری به وجود آمده كه فكری اساسی در طراحی آن شكل بگیرد كه مقاومت بیشتری داشته باشد.
قاضی زاده درانتها تصریح كرد: صادرات كلاش به بازار جهانی نیازمند بسته بندی منحصربه فردی است كه به حداقل استاندارد نزدیك باشد.
مژگان عبدی یكی از بانوان فعال در حوزه صنایع دستی است كه به مدت هشت سال در زمینه گلیم بافی، صنایع گلیمی همچون كیف گلیمی، سازه های چوبی مركب با گلیم، تابلوها و آینه های تزئین شده با گلیم فعالیت دارد.
بگفته وی محصولات گلیمی تولید شده هم در داخل كشور و هم در خارج از كشور خریداران خاص خودرا دارد و این محصولات گاه توسط مشتریان خارجی خریداری شده یا برای آنها صادر می شود.
عبدی درباب مشكلات موجود در حوزه صنایع دستی اظهار نمود: از آنجائیكه محصولات صنایع دستی جزو محصولات لوكس، تزئینی و غیرضروری شمرده می شود، چندی است بازار صنایع دستی به سبب شرایط بد اقتصادی و پایین آمدن قدرت خرید مردم از شرایط مطلوبی برخوردار نیست.
وی عنوان كرد: شرایط بد اقتصادی و تغییرات ارزی و پایین آمدن ارزش پول، سبب شده كه خریدارهای خارجی از اینگونه محصولات استقبال كرده و آنها را خریداری كنند.
مژگان عبدی چالش های موجود در بازار صنایع دستی را بازاریابی و فروش محصولات صنایع دستی دانست و اضافه كرد: یكی از چالش های اساسی در بحث صنایع دستی، عدم بازاریابی و فروش محصولات صنایع دستی است.
وی از مزیت های كار صنایع دستی را پایین بودن هزینه تولید نسبت به سایر تولیدات برشمرد و افزود: هرچند تولید صنایع دستی نسبت به سایر تولیدات دیگر سرمایه كمتری می طلبد اما باز با این وجود همواره صنعت گران با مشكلات جدی همچون نبود جا و مكان مناسب، عدم كارگاه های آموزشی، عدم شهرك های متناسب با كارگاه های صنایع دستی مواجهند.
این فعال حوزه صنایع دستی از دیگر مشكلات حوزه صنایع دستی را بازار فروش محصولات صنایع دستی و عدم تبلیغات صحیح برای صنایع دستی استان دانست و اشاره كرد: در كردستان هیچ گونه نمایشگاه و بازاری دائمی برای صنایع دستی در نظر گرفته نشده تا مسافران خارجی بتوانند مستقیم از محصولات دیدن كنند و آنها را خریداری یا با محصولات صنایع دستی استان آشنا شود.
وی بطور كلی مزایای كار صنایع دستی را كم هزینه بودن آن و شروع كار سریع در این عرصه و یكی از اشكالات آنرا نبود بازار مناسب، عدم بازاریابی در داخل استان، عدم تبلیغات مفید بمنظور معرفی صنایع دستی استان دانست.
مژگان عبدی اظهار داشت: صنعتگران همین طور در بحث ارائه محصولات به خارج از كشور با مشكلات جدی روبه رو هستند برای اینكه صنعتگران كردستانی به سبب نداشتن پشتوانه مالی و حمایت سازمان های مرتبط قادر به شركت در نمایشگاه های خارجی نیستند.
وی یكی دیگر از مشكلات حوزه صنایع دستی را نداشتن تعاون و همكاری صنعت گران دانست و اشاره كرد: این امر به مشكلات موجود در این عرصه دامن خواهد داد برای اینكه این مشكلی نیست كه به صورت فردی بتوان با آن دست و پنجه نرم كرد و آنرا حل و فصل كرد و اگر صنعتگران با یكدیگر تفاهم و همكاری داشته باشند این مشكلات تا حدودی برطرف می شود.
عبدی، درانتها به استقبال مردم ایران از صنایع دستی اشاره نمود و تصریح كرد: همه مردم ایران خصوصاً استان كردستان به محصولات صنایع دستی علاقه و توجه خاصی دارند اما این روزها متاسفانه به سبب شرایط نامناسب اقتصادی و كاهش قدرت خرید عموم مردم، خرید در حوزه صنایع دستی كه جزء محصولات لوكس و تجملی است به طبع كاهش شایان توجهی داشته است.

